Ньургуһун — саас хаар ууллаатын кытта бастакынан тыллар сибэкки. Ньургуһун элбэх сыллаах үүнээйи, кини лютик сибэкки биир көрүҥэ буолар. Ньургуһун күннээх, кураанах, үрдүк сирдэргэ, ойуур кытыытыгар, алаас халдьаайытыгар, мырааннарга сөбүлээн үүнэр. Ньургуһун нууччалыы аата «прострел», «сон-трава», «подснежник». Ньургуһун аан дойдуга 45 арааһа баар эбит. Холобур, прострел весенний, луговой, крымский, Бунге, …

Ыам ыйын 9 күнэ – Улуу Кыайыы күнэ. Эйэлээх олох иһин сырдык тыыннарын толук уурбут, кыайыыны уһансыбыт ытык дьоммутун ахтан-санаан ааһар күммүт. Ол курдук, ыам ыйын 4 күнүгэр Сунтаардааҕы техническай колледж устудьуоннарыгар «Үйэлэргэ махтал буоллун эһиэхэ, эйэни аҕалбыт дьоҥҥо!» диэн бибилэтиэчинэй уруок буолан ааста. Оҕолор Аҕа дойду Улуу сэриитин ыар …

   Муус устар 8-9 күнүгэр Сунтаарга С.А.Зверев-Кыыл Уола күнүгэр аналлаах өрөспүүбүлүкэтээҕи «Тоҕус оһуордаах түһүлгэ»чэрчитинэн ыытыллыбыт «Тыл сүмэтэ» көрүү күрэһэ үрдүк таһымҥа ааста. Тэрээһин сүрүн спонсора «Арктик Капитал» тэрилтэ, салайааччы биир дойдулаахпыт Матвей Евсеев уонна Сунтаар улууһун дьаһалтата. Икки күннээх күрэскэ Дьокуускай куораттан, Томпо, Бүлүү, Сунтаар улуустарыттан 131 кыттааччы, ол иһигэр …

“…Төрөөбүт төрүт тыл сөрүүн сүөгэй курдук сүрэҕи-быары сөрүүкэтэр…”      Сунтаардааҕы кииннэммит бибилэтиэкэ ситимэ тэрийиитинэн  улууска Төрөөбүт төрүт тыл сылын чэрчитинэн олунньу 13-14 күннэригэр улуустааҕы сахалыы дьыктаан ыытылынна. Дьыктааны саастарыттан тутулуга суох араас идэлээх дьон суруйдулар.  Кыттааччылар  тылы-өһү, сурук бэлиэлэрин төһө сөпкө тутталларын бэрэбиэркэлэннилэр. Быйылгы тэрээһин бэйиэт, суруналыыс Альберт Семенович Егоров-Бүлүүйүскэй …

     Төрөөбүт төрүт тыл күнүгэр аналлаах өрөспүүбүлүкэтээҕи «Сахалыы дьыктаан» сурулунна. Быйылгы дьыктаан саха норуотун биир маҥнайгы тыл үөрэхтээҕэ, ураты көрүүлээх учуонай, тюрколог, талааннаах суруйааччы, тылбаасчыт уонна уопсастыба диэйэтэлэ Гавриил Васильевич Баишев – Алтан Сарын төрөөбүтэ 125 үбүлүөйдээх сылын чэрчитинэн «Тоҕус этиҥ тойуга” кинигэтиттэн «Киэһээ айан» айымньытынан, олунньу 18 күнүгэр …